WWW.UK.X-PDF.RU

˲ - , ,

 
<< HOME
CONTACTS




( )
.: (050)697-98-00, (067)176-69-25, (063)846-28-10
׸

( )
.: (050)697-98-00, (067)176-69-25, (063)846-28-10
׸
 >>  . C 07.00.00
Pages:     | 1 |   ...   | 7 | 8 || 10 | 11 |   ...   | 102 |

˲ 36 .. 801.81:821.161.2 82.3(4) , ...

-- [ 9 ] --

Ostatnim rwnie czsto wystpujcym zwierzciem we wspomnianych bajkach jest niedwied. Jego posta wystpuje w wikszoci utworw omawianego zbioru i tak, jak w przypadku obrazu wilka, opisana jest tak pod wzgldem wygldu zewntrznego, jak i cech osobowociowych w sposb szablonowy i stereotypowy. Jest to due zwierz ustpujce si krlowi-lwu, posiadajce kosmat sier, krtki ogon, a take potrafice wspina si po drzewach. Wizja ludowa tego zwierzcia jest swego rodzaju hiperbol obrazu bajkowego wilka tak, jakby rozmiary niedwiedzia powodoway, e z jednej strony jego serce jest niemal nieczue na cudze nieszczcie, a z drugiej nie jest on w ogle zdolny do posugiwania si sprytem i bardzo atwo go oszuka. Zwykle czyni to lisica, ktra w bajce nr 7 namawia niedwiedzia do jedzenia wasnych wntrznoci. Za to w bajce nr 21 Pies i niedwied poznajemy inn natur tego zwierzcia. Lituje si on nad porzuconym przez gospodarza psem (Sirko) i pomaga mu w powrocie do ask swego pana, jednak sam znalazszy si w trudnej sytuacji nie otrzymuje od psa pomocy. W ostatniej scenie opowiadania niedwied napotyka trupa tego psa (zgin od kopnicia rebaka, a gospodarz zamiast uratowa swego pomocnika rzuci go w boto) i wypowiada nad nim nastpujce sowa: Dobrze ci tak [...]. Masz za swoje, szary psie [...]. Mylae, gupcze, e gospodarz za twoj wiern sub bdzie si wieki z tob cacka, a teraz masz. Nie na darmo mwi: psu i psia mier [5, 141-142].

O ile omawiany wczeniej obraz zajca zawiera w sobie skadow mdroci, o tyle formua wypowiedziana przez niedwiedzia ma wyrane ironiczne zabarwienie, a do tego poparte jest ono powiedzeniem ukraiskim. To swoista aluzja do wiernopoddaczego stosunku wielu Ukraicw wobec wadzy narzuconej z zewntrz (Moskwa, Wiede, a wczeniej Warszawa). Ta, jak i inne bajki satyryczne, przez zawarte w nich odniesienia do lokalnych problemw wprowadzaj do treci utworw wasny, ukraiski pierwiastek. Innym rutenizujcym bajki ze zbioru Hnatiuka elementem, ktry wystpuje albo jako czynnik wspomagajcy (np. w przedstawionej powyej bajce), albo jako warto samodzielna (np. w bajce nr 1 i nr 2) s ukraiskie przysowia i powiedzenia ludowe. W bajce nr 1 zwierzta bojc si sprytnej lisicy wol milcze, gdy moe ona zoy donos krlowi-lwu, a wwczas ten: , (polski odpowiednik: tam, gdzie raki zimuj) [5, 10]. W bajce nr 2 lisica kalkulujc kolejne swoje posunicia rozmyla w nastpujcy sposb: Pj

nie pj. Nie pj bieda, a pj te nie mid [5, 20]; gdy lisica jest przeraona, opowiadajcy stwierdza, e: dusza jej ucieka w pity [5, 20];

rozmawiajc z lwem lisica uywa wyraenia chleb sl, dla podkrelenia formuy powitania, ktre zgotowano mu jako gospodarzowi [5, 20]; dobiwszy z lwem targu lisica oznajmia na zgromadzeniu: (polski odpowiednik: mamy spraw w garci) [5, 21], itd.

Bajkowy wiat w zbiorze W. Hnatiuka zawiera zatem zarwno uniwersalny obraz poszczeglnych zwierzt ich wygldu zewntrznego, przypisywanych cech charakteru oraz ich przejaww w konkretnych czynach jak i wyrany sygna, e zwierzta te rozumuj i dziaaj tak, jak opowiadajcy i suchajcy tych utworw. Poprzez obraz zachowa przedstawicieli fauny bajki te odtwarzaj elementy ukraiskiej rzeczywistoci narodowe przywary i zalety, ukad stosunkw spoecznych czy hierarchi wartoci i wiatopogld prostego ludu.

Czsto wybrzmiewa w nich echo okrelonych wydarze politycznych (nieraz z zupenie nieodlegej przeszoci), co naoone na kanw opowiadania sprzed wieluset lat nadaje mu niepowtarzalny koloryt, a w warstwie obrazowania czyni wartociowym obiektem analizy stanu XIX-wiecznej ukraiskiej wiedzy ludowej o rodzimej przyrodzie, jej organicznym zwizku z czowiekiem oraz wzajemnych zalenociach sigajcych zamierzchej przeszoci.

Bibliografia:

[1] .. - 㳿 // . . 1-2. , 1904-1912. 272 [4] .; [2] .. 㳿 // . . 33-34. , 1912. 212 .;

[3] .. . . :

, 1913. 278 .; [4] ..

. . : , 1917. 184 .; [5] .. . . : , 1918. 167 .; [6] .. // ..

. : , 1966. 246 .; [7] .. 㳿. : - . 쳿 , 2000. 263 .; [8] .. : 6 ., 9 . . 1. : , 1993. 391 .; [9] .. . : - , 1983. 354 .; [10] .., .. : ϳ. : , 2006. 591 .; [11] Bracki A. Obraz fauny w baniach ukraiskich (na podstawie zbioru W. Hnatiuka), // Slawistyka. Nr X, Mistrz i Jego Przyjaciele. Gdask, 2006. S. 43-55.

³, ..., .

Բ Ҳ

в .²-’ , , ,

: , , , , .

Summary The article is devoted to the conceptual attention of one of the founders of modern Ukrainian literature to ethnography, which is manifested itself in his first prose works in the native language, particularly the story "Saldatskyy patret" Keywords: ethnography, folklore, ethnographic realism, romanticism, lexical richness.

, . -, , . . г , , , , , , .

, , , , , . ղ , , - , , , , , , , , 糿, .

.. , - , . . - .- , , .

. , :

, , , ; , , ,

( 3, 319). , , .

, . , , , , ղ .



140 .


, , . , 30 40 , . ³ ; , . , .

( 4, 41) , ., , , ., , , .

., , , , , .

. . , . , : . -, , , , , .

, . , ղ : - , -, , , , , , , , . ( ) -, , ., ղ , , , , , , , , - .

- - , , . .- . , , , , , , , , , , , , , . :

! , , , . ? , : , , - . ? , , : , , .

; , ; , , , , , , , . , : , , , , , , , ; , , , ! , , 볺 , , , ;

; , , , ; , , , . : , , , , , ; , , , , , , , , , , , , ; , . , . ! (2, 13-14.) , , , .2 1833 , , , , , , , . .-, , , . , ղ .



Pages:     | 1 |   ...   | 7 | 8 || 10 | 11 |   ...   | 102 |
 >>  . C 07.00.00
:

˲ ʲί ί ί ̲Ͳֲ ʲ ˲ IJ ʲ 2012 - 2012 / ; . . . ʳ, . . ; . . . . ., 2012. 13 . , : 185 . . , 165 . , 100 . . ...

ί в 蠳 , 쳿 347+340.130.53:342.52:341.231.14+342.721(73)(410) . ...

23 ˲Բ , ֲ, ˲ , Ҳ : 1. . 볿 / ; [. . . ]. : , 2006. 307 . ( . IVV . ; 14). 2. . . ...

, 2013, . XXXVI [94:378.4/.6](477)1955/1965 . . ϲ в Ͳί ˲ֲ IJ ò Ͳ 1950 ز Ͳ 1960 . - 1950- 1960 . . , ᒺ ...

̲ò ̲ ˲ (,) ϳ . . . ( 13 14. 02.08) ̳ 쳿 .. ( , ). .: . , 2009. 14 . ...

94(477.83) . . ղ 40- 50- , , , . ...

. ̳ , , , , . . 12 2009 . , ...

. .: / 18. .. ., 2001. 327 . . / . // . . 19. . .: ., 1994. .226 230. . / . // . . . 20. .: ., 1994. .204 226. . ( ...

ֲ ò Ͳ .. Ͳ 159.922:37.018.32 ò ֲ ϲ Ͳ ʲ Ҳ 19.00.07 ȯ 2006 . .. , ̳ . ...

711.168+72.03+725.4.05 .. , .. - , ղ IJ ̲ ֲ ( . ) .., - .., 2008 , ,...




( )
.: (050)697-98-00, (067)176-69-25, (063)846-28-10
׸


 
<<     |    
2013 www.uk.x-pdf.ru -